Monday, May 3, 2010

Χωρίς σχόλιο!

«Εξαφνικά τας πληρωμάς της σταματήσει»
Του Παντελη Mπουκαλα
Αν περιμέναμε από τον κ. Γ. Παπανδρέου, ρήτορα μέτριο και με μέτριους λογογράφους στη διάθεσή του, να συγκινήσει και να συνεπάρει με το διάγγελμά του, θα περιμέναμε λάθος. Πώς να εξηγήσεις άλλωστε με ένα διάγγελμα, όσο ευρηματικό, την αυτοαναίρεσή σου και την ιδεολογική ακύρωση του κόμματός σου; Πώς να δικαιολογήσεις την επικίνδυνη και όχι απλώς οχληρή ασυγκινησία με την οποία αποδέχεσαι πως η χώρα της οποίας πλέον τυπικά ηγείσαι έχασε τμήμα της εθνικής της κυριαρχίας, ότι κηδεμονεύεται και ετεροδιοικείται; Και πώς εσύ, ο υπέρμαχος της διαβούλευσης και για τα ασήμαντα ακόμα, να πείσεις ότι η εκχώρηση αυτού του τμήματος εθνικής κυριαρχίας δεν σε υποχρεώνει σε λογοδοσία, με τη μορφή του δημοψηφίσματος ή όποια άλλη, ώστε να εκφραστεί επιτέλους ο «υπέροχος λαός» όπως εν διαγγέλματι τον ζωγραφίζεις (αν και επέτρεψες να τον λοιδορήσουν οι υπουργοί σου και οι ξένοι επίτροποι), που για άλλα πράγματα, σφόδρα διαφορετικά, αποφάσισε με την ψήφο του έξι μήνες πριν;
Οπότε; Οπότε αρπάζεται κανείς πρώτα από το ωραίο φόντο του Καστελλόριζου, τα γαλάζια νερά και τα καραβάκια, και ύστερα από τα στερεότυπα. Και βέβαια από τον Καβάφη, πάντοτε πρόσφορο και πάντοτε ανυπεράσπιστο. Πάλι καλά που ο πρωθυπουργός δεν επέλεξε τις «Θερμοπύλες», γιατί ποιος ξέρει τι λαθεμένους συνειρμούς θα ενεργοποιούσε ο στίχος «ποτέ από το χρέος μη κινούντες», με το «χρέος», από κοινού δημιουργημένο από τις κυβερνήσεις που μας σώζουν η μια μετά την άλλη, να σαρκάζει. Πάλι καλά επίσης που ουδείς φιλολογικός του σύμβουλος του έθεσε υπόψη το «κρυμμένο» καβαφικό ποίημα «Η Τράπεζα του Μέλλοντος», γιατί κι αυτό θλίψη θα προκαλούσε ή και κατάθλιψη: «Την δύσκολη ζωή μου ασφαλή να κάνω / εγώ στην Τράπεζα σου Μέλλοντος επάνω / πολύ ολίγα συναλλάγματα θα βγάλω. // Κεφάλαια μεγάλ’ αν έχει αμφιβάλλω. / Κι άρχισα να φοβούμαι μη στην πρώτη κρίση / εξαφνικά τας πληρωμάς της σταματήσει». Ποια Τράπεζα Μέλλοντος για ποιαν Ελλάδα;
Δεν απέμενε λοιπόν παρά το φθαρμένο σχήμα της Ιθάκης και η διαβεβαίωση ότι «πλέον ξέρουμε τον δρόμο και έχουμε χαρτογραφήσει τα νερά», άρα η «νέα Οδύσσεια για τον Ελληνισμό» θα έχει αίσιο τέλος. Φρονίμως ποιών, ο κ. Παπανδρέου δεν είπε λέξη για τους Λαιστρυγόνες, τους Κύκλωπες και τον άγριο Ποσεισώνα που «δεν θα συναντήσεις, / αν δεν τους κουβανείς μες στην ψυχή σου». Και τι να πει; Οτι κάμποσοι από τους συμβολικώς εννοούμενους Κύκλωπες και Λαιστρυγόνες τους «κουβανούμε» στους ώμους μας, αφού κατείχαν, κατέχουν και θα ξανααποκτήσουν εξουσιαστικούς θώκους; Οτι ούτε στη μυθολογία ούτε φυσικά στην ιστορία είναι δυνατόν να σε σώσουν από τον καταποντισμό οι άγριοι Ποσειδώνες που προκάλεσαν τη φουρτούνα και της επέτρεψαν να θεριέψει;

Thursday, April 15, 2010

Περί διατροφής

Δήμητρα, εξαιρετικό είναι το πεντάτομο έργο της Εύης Βουτσινά "Γεύση ελληνική" στις εκδόσεις Καστανιώτη. Εφόσον έχετε πρόγραμμα και στο σχολείο σας, είναι καλό να το αγοράσετε, γιατί δίνει με εξαιρετικό τρόπο την πολιτισμική διάσταση της διατροφής στον ελλαδικό χώρο. Μου το είχε δωρίσει όταν κάναμε τους "Θεματικούς κύκλους".
Θωμάς

Για φαγητά 'bon à penser' κι όχι μόνο 'bon à manger'

... που έλεγε και ο πρόσφάτως μακαρίτης Claude Levi-Straus (έφυγε στα 104 του χρόνια εδώ και δυο τρεις μήνες)

Επί του προκειμένου
"Βαρκάρισσα της χίμαιρας" ...
... λέγεται το βιβλίο της Αλκυόνης Παπαδάκη, εκδόθηκε το 2001, από τις - άγνωστε σε μένα - εκδόσεις "Καλέντη".
Εδώ υπάρχουν διάφορες αναφορές σε φαγητά, μαγειρέματα και κοινωνικές περιστάσεις.

Saturday, April 3, 2010

Από τα διαμάντια λόγου της αποψινής λειτουργίας της Ανάστασης

ὁ ἅδης ἐπικράνθη ...
Ἐπικράνθη˙ καί γάρ κατηργήθη.
Ἐπικράνθη˙ καί γάρ ἐνεπαίχθη.
Ἐπικράνθη˙ καί γάρ ἐνεκρώθη.
Ἐπικράνθη˙ καί γάρ καθηρέθη.
Ἐπικράνθη˙ καί γάρ ἐδεσμεύθη.
Ποῦ σου, θάνατε, τό κέντρον;
Ποῦ σου, ἅδη, τό νῖκος;
Ἀνέστη Χριστός, καί ζωή πολιτεύεται.

Ἀναστάσεως ἡμέρα,
καί λαμπρυνθῶμεν τῇ πανηγύρει
καί ἀλλήλους περιπτυξώμεθα.
Εἴπωμεν, ἀδελφοί,
καί τοῖς μισοῦσιν ἡμᾶς· συγχωρήσωμεν
πάντα τῇ ἀναστάσει·

Ανάσταση για όλους μας!

Και μετά τα καταπληκτικά ποιητικά αποσπάσματα ...

.... εγώ επιστρέφω με τη διδακτική μου εμμονή.
Ρίξτε μια ματιά στο http://3gymnasio-toumpas-thessalonikis.blogspot.com/
Πρόκειται για το ηλεκτρονικό φιλολογικό περιοδικό του 3ου Γυμνασίου Τούμπας Θεσσαλονίκης. Είναι ένα βήμα λόγου, ένας χώρος παρουσίασης εργασιών στα φιλολογικά μαθήματα, ένας χώρος συνάντησης μαθητών και καθηγητών.
Θα πάρετε πολλές διδακτικές ιδέες.
Ἡ Ἡμέρα τῆς Λαμπρῆς

Καθαρότατον ἥλιο ἐπρομηνοῦσε
τῆς αὐγῆς τὸ δροσάτο ὕστερο ἀστέρι,
σύγνεφο, καταχνιά, δὲν ἀπερνοῦσε
τ' οὐρανοῦ σὲ κανένα ἀπὸ τὰ μέρη•
καὶ ἀπὸ κεῖ κινημένο αργοφυσοῦσε
τόσο γλυκὸ στὸ πρόσωπο τ' ἀέρι,
ποὺ λὲς καὶ λέει μὲς στῆς καρδιᾶς τὰ φύλλα
«Γλυκειὰ ἡ ζωὴ κι ὁ θάνατος μαυρίλα»

Προσέξτε αγαπητοί φίλοι την παρήχηση του σ στον δεύτερο στίχο και στις καταληκτικές συλλαβές του α', γ' και ε' στίχου, ένας υπόκωφος συριγμός που σε προετοιμάζει να δεχτείς το γλυκό ανοιξιάτικο αέρι στο πρόσωπό σου. Επίσης, προσέξτε την απότομη μετάβαση από τον Παρατατικό στον Ενεστώτα διαρκείας στους δυο τελευταίους στίχους- μια αποκαλυπτική στιγμή του παρελθόντος λαμβάνει τις διαστάσεις του αέναου παρόντος. Μήπως στη διαδικασία αυτή (κατεξοχήν ποιητική) βρίσκεται το νόημα της Αναστάσεως; Καλή Ανάσταση λοιπόν σε όλους!

Friday, April 2, 2010

Καλή Ανάσταση!

Αγαπητοί συμμαθητές και συνάδελφοι,
τις θερμότερες ευχές μου για τις μέρες του Πάσχα!
Χαίρομαι που το ιστολόγιό μας λειτουργεί ξανά। Υπόσχομαι ότι θα συμμετέχω όταν και όσο μπορώ।
Θωμάς